Asıl Tehlike Oyuncak Silah Değildir…
Anne-babaların sıkça sorduğu sorulardan biri, oyuncak silahtır. Birçok ebeveyn de alışkanlık yapar korkusuyla çocuklarına kesinlikle oyuncak silah satın almak istemez.
Bir kısım anne-baba da ileride çocuklarının kendini savunabilmesi ya da ezilip horlanmaması için şiddet içeren oyuncakların kullanılmasını destekler.
Peki, oyuncak silahlar veya şiddet içeren oyuncakların pedagojik boyutu nedir?
İsin aslı, çocuğun dünyasına zarar veren şey, oyuncak silahın “kendisi” değil, çocuğun o silahla bütünleştirdiği (çizgi) film kahramanının davranışlarıdır.
Eğer çocuğun oynamayı arzu ettiği oyuncak silaha ruh verecek “kahraman” veya “idol” yoksa oyuncak silah çocuk için bir değer ifade etmez. Çocuklar kahramanı olmayan silahla pek oynamak istemezler. Örneğin uzay silahlarına ilgi duyan çok az çocuk vardır. Çünkü
bunları kullanan kahramanlar, televizyon ekranlarında ya da güncel hayattaki haberlerde öyle sık sık boy göstermez. Yani uzay tabancasına “ruh verecek” bir kahramanın ortalarda çok gözükmüyor olusu, çocukların bu tarz oyuncaklara duyduğu ilgiyi azaltır.
Çocuğun oyuncak silahına ruh verecek bir “kahraman” yoksa; çocuk için silah çok da bir anlam ifade etmez.
Çocukların asıl ilgi duyduğu silahlar ise günümüzde en çok kullanılan, bir kahramanı olan silahlardır. Bazukalar, roket atarlar, makineli tüfekler, suikast tabancaları gibi…
Çocukların böyle silahlara ilgi duymasının sebebi güzellikleri değil, onu elinde bulunduran kahramanın çok kudretli bir imajla çocuğun dünyasına sunulmasından kaynaklanır.
Dolayısıyla anne-babaların asıl dikkat etmesi gereken, çocuğun oyuncak silahla hangi kahraman veya sembolik şahısla bütünleştiğidir.
Anormal davranışlar çabuk bulaşır
Elinde silahla çocukların hayal dünyasına giren kahramanın her bir davranışı, çocuk için “bire bir” kopya edilecek özelliktedir. Tehlike de bu noktada baslar zaten. Örneğin (çizgi) filmde baş kahraman elindeki silahın ona verdiği cesaretle bir grup insanla kavga eder ve onlara ağır hakaretlerde bulunur. Bu görüntüleri izleyen çocuk ise kahramanın bu hareketlerini kendi davranışı olarak ezberler. Çocukla bu kahramanı bütünleştiren şeyse ikisinin de aynı silahı taşıması, kötülerle mücadelede aynı yöntemi izlemesidir. Hayatının belli dönemlerinde eziklik,
önemsenmeme, hakarete uğrama gibi davranışlarla karşılaşmış çocuklar için oyuncak silah imdat simidi gibidir.
Bu açıdan bakıldığında, elinde oyuncak silahla gezen bir çocuğun, anormal hareketleri (büyük ihtimalle) kopyalanmış taklit davranışlardır.
Yalnız çocuk bu kötü davranışlara alışırsa zamanla olumsuzluklar gerçek karakterine yerleşebilir.
Çocuğun dünyasındaki kırık noktaların işareti…
Televizyonda ya da gerçek hayatta silah kullanan kişilerin ondan cesaret alması, silahın karsı taraftaki kişileri korkutması, çocuk için çok önemlidir. Zira hayatının belli dönemlerinde eziklik, önemsenmeme, hakarete uğrama gibi davranışlarla karşılaşmış çocuklar için tıpkı bir imdat simididir oyuncak silahlar. Silah ne kadar büyük ve korkunçsa, çocuk kendi dünyasındaki kötülere karsı o kadar güçlendiğini düşünür.
Oynadığı oyunlardaki kötü insanları vuruyor ve öldürüyor olmanın verdiği hazzı yasamaya çalışır.
Bu itibarla bakınca biz, silah kullanan çocukların dün-yasında birtakım kötü insanların bulunma ihtimalini not alırız.
Bu tarz çocukların kendi eziklik ve örselenmisliklerini oyuncak silahlarla atmaya çalışmalarıyla sıklıkla karşılaşırız.
Çocuk oyuncak silahlardan nasıl uzak tutulmalı?
Eğer çocuğunuzun oyuncak silahlarla adım adım şiddete kaydığını düşünüyorsanız; onun silah hevesiyle mücadeleye girişmeden önce aşağıdaki tedbirleri
1. Çocuk, şiddet içeren (çizgi) filmlerden uzak tutulmalı.
2. Teknoloji ve bilgisayar oyunlarında şiddet sıfır noktasına indirilmeli.
3. Çocuk aile içinde örselenmemeli, ezilmemeli, ihmale uğratılmamalı.
4. Aile içinde şiddet yaşanıyorsa evdeki çocuğun hatırına bu davranışlara son verilmeli.
5. Çocuğun mahalledeki oyun arkadaşları, şiddete meraklı ya da silahla kendini ifade edenlerden seçil- memeli.
6. Çocuğun silah merakının önüne geçebilmek için belli bir dönem, daha makul ve daha güzel oyuncaklar
alınmalı. Hatta oyuncaklardan bazıları sosyal oyunları teşvik etmeli. (Örneğin, kızmabirader vb.)
7. Çocuğun dünyasından oyuncak silahla birlikte o silaha ruh veren kahraman da çıkarılmalı.