Hasedin Hakikati
Bil ki hased: bir kimseye bir nimet gelir, sen onu beğenmezsin, istemezsin, o nimetin elinden çıkmasını istersin demektir. Bu ise kat’i delillerle haramdır. Allahü Teâlâ’nın takdirini ve hükmünü beğenmemeyi gösterir. Kalbin pisliğidir, habisliğidir. Zira, sana verilmeyen bir nimetin, başkasında bulunmamasını istemek, habislikten başka bir şey değildir. Fakat onda bulunmamasını istemez de, kendisi de onun gibi olmak isterse bu nimeti beğenmemezlik olmaz. Buna gıpta ve münâfeso llstemel de derler. Bu din işlerinde olursa gayet güzeldir. Hattâ vâcib bile olur. Nitekim Allahü Teâlâ, «Bunda (Cennet şerbetinde) rekabet edenler, rekabet etmelidirler» O), buyuruyor. Hasedin Hakikati Ve yine buyuruyor ki: «Rabbinizden bir mağfirete ulaşmak için yarışınız» (2). Resûlullah (sallâllahü aleyhi ve sellem) buyurdu: «İki şeyde başkasına hased yoktur. Biri, Allahü Teâlâ’nm kendisine ilim ve mal verdiği ve malında ilmi ile hareket ettiği kimse, diğerine ise ilim ve zühd verir, fakat mal vermez. Amma der ki, malım olsaydı, ben de öyle yapardım. Sevabta her ikisi de aynıdırlar. Malını günah için harcarsa ve diğeri de ben de öyle yapardım desâ günahta da beraberdirler» t1). Bu münâfeşeye [istemeye! de hased denir. Fakat bunda başkasının nimetini istememek yoktur. Başkalarına gelen nimeti beğenmemek zaten câiz değildir. Ancak zalimin ve fâsıkın, zulüm ve fesadını artıracak nimeti istememek günah değildir. Bu nimetin elden çıkmasını istemek câizdir. Aslında zulmün ve fışkın bulunmamasını istiyor, nimetin zevâlini değil, Bunun alâmeti, o zalim veya fâsık eğer tevbe ederse o isteksizliğin kalmaması ve nimetin devam etmesini istemektir. Burada bir incelik vardır ki, bir kimseye bir nimet verilir, bir başkasının da kalbine, o nimet bende de olsaydı gelir. Bu nimet olmazsa, farkı aşağı görür. Hasedin Hakikati O hâlde o nimetin yok olmasiyle farkın kalkması, nimetin kalmasından daha hafif olur. Korkulacak şey, tabiatın [yaratılışın! bu icabdan uzak olmamasıdır. Fakat bunu istemeyip onun elinde olanın kendi elinde de olmasını, fakat ondakinin yok olmasını istememek, yaratılış icabı olur ve günah olmaz.