Çocukları Yalan Söylemeye Sevk Eden Nedir?

By | 1 Ağustos 2019

Yalan, insan fıtratının değil; korkunun, kaygının ürünüdür. İnsanın özünde yalan söylemek yoktur. Buna göre hiçbir çocuğun yalan söylemeyeceğini varsayabiliriz. Bir psikolog yetişkine baktığında, yetişkinin yalan söylüyor olmasını kişilik bozukluğu olarak algılayabilir. Ancak pedagojik olarak bakıldığında; ergenlik öncesinde yalan söylemek zorunda bırakılan çocuk kendini yetişkin baskısından korumaya çalışan, onurlu bir çocuktur.
Ve (7 yaşından sonraki dönemde) bir çocuk yalana başvuruyorsa, altında yatan pek çok sebep vardır:
• Çocuğun benliği üzerinde birtakım baskılar varsa, çocuk yalan söyler.
• Kişiliğine bir saldırı olduğunu düşünen çocuk, yalan söyler.
• Duygularının tahrip edileceğinden endişe eden çocuk, yalan söyler.
• Flesap verilmesi lazım gelen bir şey olduğunu hisseden çocukta kaygı oluşur. Bu kaygı, çocuğu yalana götürür.
• Çocuk çoğu defa, sevgiyi kaybedecek olma ihtimaline karşı yalan söyler.
• “Aslan oğlum/kızım sınavda en yükseğini alır” tarzındaki suni ve negatif tetiklemelerle motive edilen çocuk, ailesinin gözündeki değerini düşürmemek adına, başarısızlıklarını gizlemek için yalan söyler.
• Çocuk, babasının kaşlarını çattırmamak, kendisini terslettirmemek ve anne-babasını mutsuz etmemek için yalan söylemeye yönelir.
• Üstüne gidilen, “Hani, nerede, bulurum yalanım” denilerek, yalanı deşelenen çocuk, zarara uğramamak için yalan söyler.
• Psikolojik ve fiziksel şiddet gören, ceza alan çocuk yalan söyler.
• Çocuk gerektiğinden fazla ilgi ve alâka altında ise; anne-baba çocuğunun gözüne bakarak her şeyi ona göre ayarlamaya çalışıyor ve çocuğa yaşama hakkı vermiyorsa, sevgi ve şefkatte neredeyse tapınacak vaziyete geldiyse, o çocuk da yalan söyler…