Çok iyi bir halk adamı ve bir nevi sosyolog olan rahmetli Hacı Mahmut Allahverdi’nin gelin ve kaynana konusunda çok enteresan bir sohbetini dinlemiştim. Bu konuda şunları söylemişti:
1. Kaynanalar; oğlunu, gelinini ve oğlunun evini satın almak ister. Hep kendisinin dediğinin olmasını bekler. Gelin ise, buna karşı çıkar, işte o zaman kıyamet kopar. Oğlan da annesinden vazgeçemediği için, genellikle huzursuzluğu gelin çeker.
2. Mümkün olduğu ölçüde, evliliğin ilk beş yılına kadar, akrabaların olduğu şehirde oturmamak en iyisidir.
Yine anne-babaya, kayınvalide ve kayınbabaya gerekli yardımı, saygıyı gösterin. Ama ilk beş yıl, başka şehirde oturun. Bu süre içinde, iç içe olunmadığı için, taraflar birbirlerine alışırlar. Daha sonra yakın olsalar bile problemleri az olur.
3. Aynı şehirde oturmak zorundaysanız, aynı mahallede oturmayın. Eğer buna da mecbursanız, sakın aynı caddeyi veya sokağı kullanmayın. Bir kere giriş çıkışlarınızı, gelip gidişlerinizi yakınlarınız görmesin. Hele hele, altlı-üstlü asla oturmayın.
4. Gelinler siyasetçi olmalı. Akıllı gelin kaynanayı kendisine hizmetçi yapabilir. Nasıl olacak bu? Kayınvalidesinin görüşünü, fikrini alsın, ona değer verdiğini belli etsin. Bazı işleri kayınvalidesine bıraksın. Bakın bakalım kayınvalideler nasıl yumuşuyor.
5. Sürekli olarak, “Sen bilirsin, sen tecrübelisin, sen olmasaydın ben ne yapardım?” desin. Her şey hallolur. Arada bir de gelin kaynanaya gidip; “Anne, oğlun bana sürekli kızıyor, ‘Anneme-babama iyi bakmıyorsun’ diye. Bir eksiğim varsa söyle, onu da yapayım” desin. O zaman kayınvalide dört köşe olur. Gelinine tek söz söyletmez.
6. Gelinler, kaynanalara ve kayınpederlere hediyeler almalı, onların yanında beyine ara sıra çıkışmalı, “Neden annenin veya babanın şu eksiğini almıyorsun? Bu insanlar el içinde tertemiz olmalıdır” diye. O zaman o gelin baş tacı edilir.
7. Kayınvalideler de gelinleri okşamalı, “Benim kızım bir tane, bütün evlatlarıma bedel. Elinden her iş geliyor. Sanki el li yıllık bir tecrübeye sahip gibi. Bu yaşımda ben bile gelini min yaptıklarından örnek alıyorum. Beni hiç incitmez. Anne si gibi değer verir” desin. Bakın o zaman neler olduğuna… Gelin öylesine onure olur ki, kayınvalidesine toz kondurmaz.
8. Evin erkeği de siyasetçi olmalı. Eşine gidip, annesine babasına iyi baktığı için teşekkür etmeli; “Annem-babam senden çok memnun” demeli. Anne ve babasına da; “Gelininiz sizi çok seviyor. Sizden çok memnun” demelidir. Evin erkeği asla taraf olmamalı, dengeyi çok iyi korumalıdır.
9. Evin erkeği, eşinin gönlünü almak ve ona değer verdiğini göstermek için, kayınvalidesi ve kayınbabasını sık sık ziyaret etmeli, onlara saygı göstermelidir. Ancak çok sık ziyaret ettiğini annesine söylememelidir. Çünkü bu, kıskançlığa sebep olabilir.
10. Araya girmek isteyen akrabalara çok dikkat etmelidir. Bazı akrabalar iyi niyetle burnunu sokarlar, ama evin fertlerini birbirlerine düşürürler. Evliliğin ilk beş yılında, akrabalarla çok yakın bir münasebet kurulmamalıdır.