Nemmam Karşısında Takınılacak Tavır
Nemmamlık, yalnız bir kimsenin söylediğini, diğerine anlat¬mak değildir. Bir kimsenin rencide olacağı bir işi açığa vuran her¬kes nemmamdır. İster söz ile, ister hareket ile, isterse başka bir şe¬kilde olsun. Bunun gibi söz ile, işaret ile, yazı ile açığa vurmak da nemmamlıktır. Bir kimsenin rencide olacağı bir şeyden perdeyi kal¬dırmak, az da olsa, duyurmak câiz değildir. Ancak bir kimse, gizli
olarak başkasının malına hıyanet etmiş ise, bunu duyurmak ci dir. Bunun gibi Müslümanların zararına olan şeyler de duyurul
Bir kimse senin için şöyle söyledi veya senin hakkında şö yapıyor veya bunun gibi şeyleri söyleyeni dinleyenin, altı şeyi rine getirmesi gerekmektedir.
1 — Ona lnanmamalıdır. Çünkü nemmam fâsıktır. Allahü ‘ âlâ fâsıkların sözünü dinlemeyin buyuruyor.
2 — Ona nasihat etmeli ve bu günahtan onu nehyetmelidir
3 — Onu Allah için düşman tutmalıdır. Ç mku nemmama d
manlık etmek vâcibtir.
4 — O kimseye sû-i zan etmemelidir. Zira sü-ı zan haramc
5 — Doğru mu, değil mi, diye araştırmamalıdır. Çünkü Alla Teâlâ bunu yasak ediyor.
6 — Başkası için beğenmediğini kendisi için de beğenmem» dir. Onun nemmamlık yaptığım başkasına anlatmayıp, örtmelic Bunların altısı da vâcibtir. Nemmam Karşısında Takınılacak Tavır
Ömer ibn Abdülaziz’in (rahmetullahi aleyh) yanında biri ne mamlık yaptı. Buyurdu ki: «Dikkat edelim. Yalan söylüyorsa âyet i kerimede, «Fâsıkın sözüne inanmayın» 0), bildirilenlerdi sin. Doğru söylüyorsan Kur’ân-ı Kerîm’de haklarında, «Söz ta mak için yola düşenlere» (2), bildirilenlerdensin. Tevbe etmek tersen afvederim». «Ey Emîrel-Mü’minîn tevbe ettim», dedi. 1 kimse bir hakime, filân kimse senin hakkında şöyle diyor, de «Bizi ziyarete geldin ve üç hıyanet işledin. Bir kardeşimi kalbim kötü ettin. Her şeyden uzak olan kalbimi meşgul ettin. Kendini benim yanımda fâsık ve hakir ettin», dedi. Süleyman ibn Abdüln lik bir kimseye, «Sen benim aleyhimde konuşmuşsun», dedi. «F yır konuşmadım», dedi. «Bana âdil ve güvenilir biri haber verd dedi. Zühri orada oturuyordu. Buyurdu ki: «Yâ Emire’l-Mü’min nemmam âdil olamaz. Sana bir kimsenin sözünü getiren, senin ı zünü de başkalarına götürür. Ondan kaçmak lâzımdır. Aslında o düşman bilmek lâzımdır. Çünkü onun yaptığı iş hem gıybet, h» bile, hem hıyanet, hem kin, hem haset, hem nifak, hem de ara t zuculuk ve aldatıcılıktır. Bütün bunlar hıyanettendir».Nemmam ve gammaz öyle kimsedir ki, doğruluk ondan baş herkese yakışır, demişlerdir. Mus’ab ibn Zübeyr der ki: «Nemnmın sözünü dinlemek, nemmamlıktan daha kötüdür. Zira gıybt yol açmaktır. Onun sözünü kabul edip inanmak ise gıybete cev vermektir». Resûlullah (sallâllahü aleyhi ve sellem) buyurdu: «S taşıyan, meşrû olarak doğmuş değildir» (3). Nemmam Karşısında Takınılacak Tavır Biliniz ki insanların arasını bozanın ve söz taşıyanın kötülüğü çok büyüktür. Onun sö¬zü sebebi ile kanlar dökülür. Bir kimse bir köle satıyordu. «Hiç ku¬suru yoktur. Yalnız söz taşır ve insanların arasını bozar», dedi. Alacak olan aldı ve «Korkulacak bir şey yoktur», dedi. O köle, efen¬disinin hanımına, «Efendim sizi sevmiyor, bir cariye satın alacak. Bugün uyuduğu zaman, usturayı al, çenesinin altından bir kıl kes. Sana büyücülük öğretiyorum, bunu yaparsan kocan sana âşık olur», dedi. Efendisine de, «Bu kadın birisine âşıktır, seni öldüre¬cektir. İstersen uyur gibi yap görürsün», dedi. Adam uyur gibi yap¬tı. Kadın elinde ustura geldi. Elini uzattı, sakalını tuttu. Adam mu¬hakkak beni öldürecek deyip, yerinden sıçradı ve kadını öldürdü. Kadının akrabası geldiler ve adamı öldürdüler. Erkeğin akrabası geldiler, iki taraf birbirine girdiler, nice kanlar döküldü.