ALLÂHÜ TEÂLÂ’NIN SÜBÛTİ SIFATLARI
Allâhü Teâlâ’nın zatında bulunup, kullara da sûretleri verilen sıfatlardır.Bu sıfatlar Allâhü Teâlâ’nın zatı gibi ezeli ve ebedidir. Bu sıfatların zıtları da Allâh Teâlâ hakkında mümtenidir (düşünülmesi imkânsızdır.) Allâhü Teâlâ’nın Sübuti Sıfatları sekiz tanedir. Bunlar; Hayat, İlim, Sem’, Besar, İrade, Kudret, Kelam ve Tekvindir.
1- HAYAT: Diri olmak demektir. Allâhü Teâlâ kendi şanına mahsus bit hayat sıfatı ile vasıflanmıştır.
2- İLİM: Bilmek demektir. Allâhü Teâlâ’nın ilmi, yaratıkların ilmi gibi bas ve sınırlı değildir, bütün kâinatı kuşatır. Allâhü Teâlâ her şeyi bilir. Hiçbir varlık düşünce ve hareketini Allâhü Teâlâ’dan saklayamaz.
3- SEM’: İşitmek demektir. Allâhü Teâlâ’nın işitmesi, yaratıkların işitme gibi noksan ve sınırlı değildir. Allâhü Teâlâ her şeyi vasıtasız olarak işitir. Oysaki bizim işitmemiz için kulak gibi bir vasıtaya ihtiyacımız vardır. O ise vasıtasız her şeyi işitendir.
4- BESAR: Görmek demektir. Allâhü Teâlâ alet ve vasıta olmaksızın her şeyi görmektedir. Bazı şeyleri görmesi, diğer şeyleri görmesine engel değildir En karanlık gecelerde, karıncaların ve daha küçük yaratıkların hareketleri dahi görür ve bilir.
5- İRADE: Dilemek demektir. Allâhü Teâlâ yaratacağı şeyleri irade sıfatı ile hikmetine göre meydana getirmeyi diler ve dilediği şey muhakkak olur, dilemedikçe hiçbir şey meydana gelmez. Her şey Allâhü Teâlâ’nın dileme siyle var olur ve yine O’nun dilemesiyle yok olur.
6- KUDRET: Gücü yetmek demektir. Allâhü Teâlâ mevcut olan bütün varlıklar üzerinde dilediğini yapmaya kadirdir. O’nun gücü ve kudretinin sonu yoktur.
7- KELAM: Söylemek, konuşmak demektir. Allâhü Teâlâ’nın söyleme harf ve sesten uzaktır. Allâhü Teâlâ kendi kelamını, dilediği zaman ve şanına uygun bir şekilde meleklerine işittirir, bildirir ve anlatır.
8- TEKVİN: İcat etmek demektir. Allâhü Teâlâ tekvin sıfatı ile dilediği herhangi bir şeyi yoktan var eder veya var iken yok eder. Allâhü Teâlâ’nın bu âlemleri yaratıp yok etmesi, kullarını yaratıp yaşatması, onları beslemesi ve sonra da öldürüp başka bir âleme götürmesi, hep bu tekvin sıfatının tecelli etmesi ile olur.